Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi (ÇOMÜ), sağlık teknolojileri alanında dikkat çeken bir yeniliğe imza attı. ÇOMÜ Mühendislik Fakültesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Adem Polat tarafından, Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığı (TÜSEB) desteğiyle geliştirilen “MamoScope” cihazı, meme kanseri cerrahisinde önemli bir ihtiyaca çözüm sunuyor.
Yükseköğretim Kurulu’nun (YÖK) Anadolu Ajansı’na yaptığı açıklamada, MamoScope’un meme kanseri ameliyatları sırasında çıkarılan dokunun cerrahi sınırlarını intraoperatif olarak değerlendirdiği ve tümörün tamamen alınıp alınmadığını yaklaşık 10 dakika içinde belirleyebildiği vurgulandı. Bu sayede ameliyat sırasında cerrahi karar sürecine anlık destek sağlanması amaçlanıyor.
YÖK “MamoScope” cihazı sayesinde meme kanseri cerrahisinde ikinci ameliyat riskinin azaltılmasının hedeflendiğine dikkat çekerek, Doç. Dr. Adem Polat’ın konuya ilişkin değerlendirmelerine yer verdi; “Mevcut uygulamalarda çıkarılan tümörlü doku patolojiye gönderilir ve sonuçlar 2 ila 4 hafta arasında alınır. Dünya literatürüne göre bu süreç nedeniyle her 100 hastanın yaklaşık 30’u yeniden ameliyata alınır. TÜSEB desteğiyle ürettiğimiz MamoScope cihazı sayesinde bu sürecin ameliyat anında tamamlanmasını hedefliyoruz. Cerrah, ameliyat sırasında çıkardığı tümörlü dokuyu cihazımızla anında değerlendirebilecek. Eğer tümör tamamen alınmamışsa ameliyata devam edileceği, eğer alınmışsa da ameliyatın sonlandırılabileceğine dair ameliyat sırasında cerrahi karar sürecine destek sağlanabilecek. Böylece hastalar tekrar cerrahiye, yani ikinci, hatta üçüncü ameliyatlara maruz kalmayacak. MamoScope cihazının klinik test hazırlıkları devam etmekte olup ilk klinik sonuçlarının bu yıl içinde alınacağını ön görüyoruz” şeklinde ifade etti.
Cihazın temelinin doktora çalışmalarına dayandığını belirten Doç. Dr. Adem Polat, MamoScope’un en önemli avantajlarından birinin, insan hata faktörünü minimize eden yapay zekâ destekli görüntüleme ve analiz modülü olduğunu ifade etti. Bu sayede insan gözüyle tespit edilmesi mümkün olmayan tümör sıçramalarının ve cerrahi sınırların yüksek hassasiyetle belirlenebileceğini kaydeden Doç. Dr. Polat, sözlerini şöyle sürdürdü; “Sekiz kadından biri meme kanseriyle karşı karşıya. Bu gerçek beni insani olarak etkiledi ve bu alanda bilimsel araştırma yapmaya yönlendirdi. Akademide ürettiğim bilginin laboratuvarlarda kalmaması motivasyonuyla ve doğrudan insan hayatına dokunması gerektiğine inanarak çalışmalarımı hızla yoğunlaştırdım” dedi.
MamoScope buluşunun Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından ulusal patentinin tescillendiğini belirten Doç. Dr. Polat, uluslararası patent kapsamında ise ABD Patent Ofisi (USPTO) inceleme sürecinin devam ettiğini ve ayrıca uluslararası PCT raporlarının tüm kategorilerde olumlu sonuçlandığını ifade etti.
Geliştirilen teknolojinin yalnızca meme kanseriyle sınırlı kalmadığını vurgulayan Doç. Dr. Polat, farklı alanlara yönelik yeni cihaz çalışmalarının da sürdüğünü belirtti. Bu kapsamda;
ÇOMÜ Rektörü Prof. Dr. R. Cüneyt Erenoğlu, geliştirilen teknolojiye ilişkin yaptığı değerlendirmede şu ifadeleri kullandı; “Üniversitelerimizin asli görevi yalnızca bilgi üretmek değil, üretilen bilgiyi insan hayatına dokunan somut çıktılara dönüştürmektir. Doç. Dr. Adem Polat hocamızın geliştirdiği bu teknoloji, akademinin toplumsal faydaya dönüşmesinin son derece kıymetli ve gurur verici bir örneğidir” ifadelerine yer verdi.
MamoScope, uluslararası ISIF’23 buluş fuarında “En İyi Akademik Buluş” ödülü başta olmak üzere ulusal ve uluslararası yarışmalarda 8 ödül kazanmıştır. TÜSEB teklifiyle T.C. Sağlık Bakanlığı tarafından Dünya Sağlık Örgütü (WHO) Halk Sağlığı Ödülleri’ne, ÇOMÜ Rektörlüğü tarafından ise TÜSEB Aziz Sancar Bilim Ödülü başta olmak üzere ulusal ve uluslararası platformlarda toplam 5 ödüle aday gösterilmiştir.
Kaynak: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi
(ERHAN TAYLAN)