Çanakkale inşaat sektöründe 15 yıllık rota: Ruhsat çok, iskân sınırlı, talep zirvede

Türkiye genelinde inşaat sektörü, 2010 yılından bu yana dalgalı bir seyir izlese de "yapı ruhsatı" sayıları yatırım iştahının en somut göstergesi oldu. 2010 yılında 909 bin seviyesinde olan ruhsatlı daire sayısı, 2017 yılında 1 milyon 419 bin ile tarihi zirvesini gördü. Ancak bu yükseliş, 2019 yılında keskin bir düşüşle 324 bine kadar gerileyerek sektörde ciddi bir daralma yaşandığını kanıtladı. 2025 yılı itibarıyla Türkiye genelinde yeniden 1 milyon 111 bin barajının aşılması, sektörün yeniden vites yükselttiğine işaret ediyor.

Çanakkale’de Yerel Dinamik: Nüfus Artışı İnşaatı Tetikliyor

Çanakkale özelinde bakıldığında, 2010 yılında yaklaşık 490 bin olan nüfusun 2025’te 573 bine ulaşması, konut ihtiyacını doğrudan etkiledi. Kentte 2010 yılında 5 bin 385 daire için ruhsat alınırken, bu rakam 2017’de 13 bin 946 ile tavan yaptı. Türkiye genelindeki 2019 daralması Çanakkale’de de hissedildi ve ruhsat sayısı 1.842’ye kadar düştü. 2025 yılına gelindiğinde ise kentte 9 bin 962 daire için ruhsat alınarak son yılların en güçlü dönüşü gerçekleştirildi.

Ruhsat ve İskan Arasındaki Makas: Kağıt Üstündeki Konut, Bitmiş Konuta Karşı

İstatistiklerin en dikkat çekici noktası, alınan yapı ruhsatları ile "Yapı Kullanma İzin Belgeleri" (iskan) arasındaki farkta saklı.

Türkiye Geneli: 2017 yılında 1.4 milyon daireye ruhsat verilmesine rağmen, aynı yıl iskan alan daire sayısı 837 binde kaldı.
Üretim-Tamamlama Farkı: Birçok yıl, ruhsat sayısının iskan sayısından %30 ila %50 oranında daha fazla olduğu görülüyor. Bu durum, başlanan projelerin tamamlanma süresinin uzadığını veya bir kısmının inşaat aşamasında kaldığını gösteriyor.

Çanakkale Özelinde "İmar Barışı" Etkisi

11 Mayıs 2018 tarihinde İmar Kanunu'na 7143 sayılı Kanunla eklenen geçici madde 16 çerçevesinde İmar Barışı adıyla anılan bir düzenleme yapılmıştı. Böylelikle ruhsatsız yapılan veya ruhsata aykırı yapılan yapılara ilişkin başvuranlara ilgili bedellerin ödenmesi ile bir af getirilmişti. Çanakkale’de 2017 yılında ruhsat alınan daire sayısı (13.946), takip eden 2019 yılındaki rakamın (1.842) yaklaşık 7,5 katı olarak gerçekleşti. Bu devasa fark, İmar Barışı öncesi dönemde "belgelendirme önceliği" yaşandığını ortaya koyuyor.

Satış Grafiği: Yatırımcının Vazgeçmediği Güvenli Liman

Konut satış sayıları, ekonomik dalgalanmalara rağmen talebin diri kaldığını kanıtlıyor. 2010 yılında Türkiye genelinde 357 bin olan satış rakamı, 2025 yılında 1.6 milyonun üzerine çıkarak rekor kırdı. Çanakkale’de ise 2010’da 4 bin 384 olan konut satışı, 2025 projeksiyonunda 14 bin 068 olarak kaydedildi. Bu, 15 yıl içinde kentteki konut sirkülasyonunun 3 kattan fazla arttığını gösteren çarpıcı bir veri olarak kayda geçiyor.

2025 Vizyonu: Çeyrekler Bazında Hareketlilik

2025 yılının çeyrek bazlı verileri incelendiğinde; hem Türkiye hem de Çanakkale için IV. Çeyrek dönemlerinin iskan ve ruhsat işlemlerinde en yoğun dönem olduğu görülüyor. Özellikle Çanakkale’de 2025’in ilk çeyreğinde yaşanan 3 bin 288 ruhsatlık sıçrama, yılın geri kalanı için arz yönlü büyük bir hazırlığın habercisi oldu.

Türkiye’nin Toplam Nüfusu (2010-2025):

2010: 73.722.988, 2011: 74.724.269, 2012: 75.627.384, 2013: 76.667.864, 2014: 77.695.904, 2015: 78.741.053, 2016: 79.814.871, 2017: 80.810.525, 2018: 82.003.882, 2019: 83.154.997, 2020: 83.614.362, 2021: 84.680.273, 2022: 85.279.553, 2023: 85.372.377, 2024: 85.664.944, 2025: 86.092.168

Çanakkale Nüfusu (2010-2025):

2010: 490.397, 2011: 486.445, 2012: 493.691, 2013: 502.328, 2014: 511.790, 2015:513.341, 2016: 519.793, 2017: 530.417, 2018: 540.662, 2019: 542.157, 2020: 541.548, 2021: 557.276, 2022: 559.383, 2023: 570.499, 2024: 568.966, 2025: 573.976

Türkiye Geneli ve Çanakkale Konut Satış Sayıları (2010 - 2025):

2010

Türkiye Geneli: 357.341, Çanakkale: 4.384

2011

Türkiye Geneli: 425.277, Çanakkale: 4.982

2012

Türkiye Geneli: 701.621, Çanakkale: 6.452

2013

Türkiye Geneli: 1.157.190, Çanakkale: 9.078

2014

Türkiye Geneli: 1.165.381 Çanakkale: 9.497

2015

Türkiye Geneli: 1.289.320, Çanakkale: 10.993

2016

Türkiye Geneli: 1.341.453, Çanakkale: 11.536

2017

Türkiye Geneli: 1.409.314, Çanakkale: 12.373

2018

Türkiye Geneli: 1.375.398, Çanakkale: 12.185

2019

Türkiye Geneli: 1.348.729, Çanakkale: 11.233

2020

Türkiye Geneli: 1.499.316, Çanakkale: 12.607

2021

Türkiye Geneli: 1.491.856, Çanakkale: 11.977

2022

Türkiye Geneli: 1.485.622, Çanakkale: 12.235

2023

Türkiye Geneli: 1.225.926, Çanakkale: 10.158

2024

Türkiye Geneli: 1.478.025, Çanakkale: 11.832

2025

Türkiye Geneli: 1.688.910, Çanakkale: 14.068

TÜİK Yapı İzin İstatistikleri:

YAPI RUHSATI

2010 Türkiye Toplamı: 909.746 - Çanakkale Toplamı: 5.385

2010 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 129.880 - Çanakkale Toplamı: 907

2010 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 182.347 - Çanakkale Toplamı: 1.567

2010 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 167.499 - Çanakkale Toplamı: 1.519

2010 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 430.020

Çanakkale Toplamı: 1.392

2011 Türkiye Toplamı: 653.419 - Çanakkale Toplamı: 7.879

2011 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 109.770 - Çanakkale Toplamı: 1.472

2011 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 164.837 - Çanakkale Toplamı: 2.158

2011 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 159.069 - Çanakkale Toplamı: 1.925

2011 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 219.743 - Çanakkale Toplamı: 2.324

2012 Türkiye Toplamı: 773.309 - Çanakkale Toplamı: 6.909

2012 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 149.915 - Çanakkale Toplamı: 1.506

2012 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 223.105 - Çanakkale Toplamı: 1.816

2012 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 175.860 - Çanakkale Toplamı: 1.245

2012 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 224.429 - Çanakkale Toplamı: 2.342

2013 Türkiye Toplamı: 841.996 - Çanakkale Toplamı: 7.999

2013 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 163.294 - Çanakkale Toplamı: 2.110

2013 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 246.556 - Çanakkale Toplamı: 2.067

2013 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 200.943 - Çanakkale Toplamı: 1.379

2013 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 231.203 - Çanakkale Toplamı: 2.443

2014 Türkiye Toplamı: 1.034.911 - Çanakkale Toplamı: 8.978

2014 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 299.354 - Çanakkale Toplamı: 2.249

2014 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 289.016 - Çanakkale Toplamı: 2.057

2014 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 239.991 - Çanakkale Toplamı: 2.478

2014 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 206.550 - Çanakkale Toplamı: 2.194

2015 Türkiye Toplamı: 905.722 - Çanakkale Toplamı: 9.435

2015 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 188.655 - Çanakkale Toplamı: 1.777

2015 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 249.362 - Çanakkale Toplamı: 2.703

2015 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 212.143 - Çanakkale Toplamı: 2.067

2015 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 255.562 - Çanakkale Toplamı: 2.888

2016 Türkiye Toplamı: 1.018.082 - Çanakkale Toplamı: 10.571

2016 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 266.134 - Çanakkale Toplamı: 2.451

2016 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 254.337 - Çanakkale Toplamı: 3.186

2016 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 199.077 - Çanakkale Toplamı: 1.855

2016 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 298.534 - Çanakkale Toplamı: 3.079

2017 Türkiye Toplamı: 1.419.650 - Çanakkale Toplamı: 13.946

2017 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 244.134 - Çanakkale Toplamı: 2.861

2017 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 432.922 - Çanakkale Toplamı: 3.762

2017 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 542.201 - Çanakkale Toplamı: 4.951

2017 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 200.393 - Çanakkale Toplamı: 2.372

2018 Türkiye Toplamı: 687.264 - Çanakkale Toplamı: 9.248

2018 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 144.877 - Çanakkale Toplamı: 3.107

2018 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 224.060 - Çanakkale Toplamı: 2.966

2018 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 143.684 - Çanakkale Toplamı: 1.467

2018 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 174.643 - Çanakkale Toplamı: 1.708

2019 Türkiye Toplamı: 324.915 - Çanakkale Toplamı: 1.842

2019 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 78.489 - Çanakkale Toplamı: 378

2019 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 45.459 - Çanakkale Toplamı: 201

2019 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 56.369 - Çanakkale Toplamı: 238

2019 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 144.598 - Çanakkale Toplamı: 1.025

2020 Türkiye Toplamı: 563.733 - Çanakkale Toplamı: 4.957

2020 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 81.611 - Çanakkale Toplamı: 402

2020 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 138.516 - Çanakkale Toplamı: 986

2020 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 143.329 - Çanakkale Toplamı: 1.251

2020 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 200.277 - Çanakkale Toplamı: 2.318

2021 Türkiye Toplamı: 742.364 - Çanakkale Toplamı: 7.271

2021 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 179.181 - Çanakkale Toplamı: 1.696

2021 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 161.142 - Çanakkale Toplamı: 1.326

2021 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 153.440 - Çanakkale Toplamı: 1.503

2021 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 248.601 - Çanakkale Toplamı: 2.746

2022 Türkiye Toplamı: 721.597 - Çanakkale Toplamı: 6.388

2022 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 138.986 - Çanakkale Toplamı: 1.465

2022 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 149.860 - Çanakkale Toplamı: 1.522

2022 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 151.333 - Çanakkale Toplamı: 1.304

2022 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 281.418 - Çanakkale Toplamı: 2.097

2023 Türkiye Toplamı: 924.822 - Çanakkale Toplamı: 6.987

2023 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 134.316 - Çanakkale Toplamı: 1.597

2023 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 204.276 - Çanakkale Toplamı: 1.324

2023 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 225.382 - Çanakkale Toplamı: 1.566

2023 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 360.848 - Çanakkale Toplamı: 2.500

2024 Türkiye Toplamı: 853.903 - Çanakkale Toplamı: 7.979

2024 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 207.135 - Çanakkale Toplamı: 1.683

2024 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 153.658 - Çanakkale Toplamı: 2.030

2024 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 183.581 - Çanakkale Toplamı: 1.687

2024 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 309.529 - Çanakkale Toplamı: 2.579

2025 Türkiye Toplamı: 1.111.852 - Çanakkale Toplamı: 9.962

2025 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 169.393 - Çanakkale Toplamı: 3.288

2025 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 305.961 - Çanakkale Toplamı: 2.085

2025 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 284.226 - Çanakkale Toplamı: 2.009

2025 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 352.272 - Çanakkale Toplamı: 2.580

YAPI KULLANMA İZİN BELGESİ

2010 Türkiye Toplamı: 430.333 - Çanakkale Toplamı: 5.300

2010 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 92.751 - Çanakkale Toplamı: 1.812

2010 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 97.053 - Çanakkale Toplamı: 1.189

2010 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 104.299 - Çanakkale Toplamı: 1.028

2010 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 136.230 - Çanakkale Toplamı: 1.271

2011 Türkiye Toplamı: 558.988 - Çanakkale Toplamı: 5.523

2011 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 106.521 - Çanakkale Toplamı: 1.514

2011 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 145.248 - Çanakkale Toplamı: 1.405

2011 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 141.142 - Çanakkale Toplamı: 1.157

2011 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 166.077 - Çanakkale Toplamı: 1.447

2012 Türkiye Toplamı: 557.203 - Çanakkale Toplamı: 5.828

2012 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 119.413 - Çanakkale Toplamı: 1.191

2012 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 132.959 - Çanakkale Toplamı: 1.355

2012 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 127.458 - Çanakkale Toplamı: 1.606

2012 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 177.373 - Çanakkale Toplamı: 1.676

2013 Türkiye Toplamı: 727.956 - 2013 Çanakkale Toplamı: 8.071

2013 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 154.336 - Çanakkale Toplamı: 2.013

2013 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 164.963 - Çanakkale Toplamı: 2.219

2013 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 192.782 - Çanakkale Toplamı: 1.840

2013 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 215.875 - Çanakkale Toplamı: 1.999

2014 Türkiye Toplamı: 780.129 - Çanakkale Toplamı: 7.158

2014 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 264.657 - Çanakkale Toplamı: 1.923

2014 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 161.002 - Çanakkale Toplamı: 1.643

2014 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 154.635 - Çanakkale Toplamı: 1.897

2014 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 199.835 - Çanakkale Toplamı: 1.695

2015 Türkiye Toplamı: 735.673 - Çanakkale Toplamı: 7.364

2015 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 162.194 - Çanakkale Toplamı: 2.188

2015 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 195.151 - Çanakkale Toplamı: 1.941

2015 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 167.321 - Çanakkale Toplamı: 1.652

2015 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 211.007 - Çanakkale Toplamı: 1.583

2016 Türkiye Toplamı: 759.879 - Çanakkale Toplamı: 7.905

2016 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 165.771 - Çanakkale Toplamı: 1.579

2016 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 189.692 - Çanakkale Toplamı: 1.978

2016 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 158.871 - Çanakkale Toplamı: 1.738

2016 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 245.545 - Çanakkale Toplamı: 2.610

2017 Türkiye Toplamı: 837.681 - Çanakkale Toplamı: 8.691

2017 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 198.108 - Çanakkale Toplamı: 2.237

2017 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 195.753 - Çanakkale Toplamı: 1.956

2017 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 184.953 - Çanakkale Toplamı: 2.150

2017 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 258.867 - Çanakkale Toplamı: 2.348

2018 Türkiye Toplamı: 907.604 - Çanakkale Toplamı: 8.680

2018 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 209.117 - Çanakkale Toplamı: 1.987

2018 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 205.857 - Çanakkale Toplamı: 1.960

2018 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 209.657 - Çanakkale Toplamı: 1.876

2018 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 282.973 - Çanakkale Toplamı: 2.857

2019 Türkiye Toplamı: 750.090 - Çanakkale Toplamı: 7.083

2019 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 252.497 - Çanakkale Toplamı: 1.970

2019 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 148.807 - Çanakkale Toplamı: 1.090

2019 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 151.504 - Çanakkale Toplamı: 1.647

2019 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 197.282 - Çanakkale Toplamı: 2.376

2020 Türkiye Toplamı: 608.658 - Çanakkale Toplamı: 7.488

2020 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 156.439 - Çanakkale Toplamı: 1.679

2020 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 117.365 - Çanakkale Toplamı: 1.515

2020 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 156.851 - Çanakkale Toplamı: 2.231

2020 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 178.003 - Çanakkale Toplamı: 2.063

2021 Türkiye Toplamı: 636.142 - Çanakkale Toplamı: 6.562

2021 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 161.320 - Çanakkale Toplamı: 1.782

2021 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 122.421 - Çanakkale Toplamı: 1.508

2021 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 141.573 - Çanakkale Toplamı: 1.522

2021 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 210.828 - Çanakkale Toplamı: 1.750

2022 Türkiye Toplamı: 652.023 - Çanakkale Toplamı: 6.433

2022 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 158.663 - Çanakkale Toplamı: 1.392

2022 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 150.455 - Çanakkale Toplamı: 1.622

2022 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 141.178 - Çanakkale Toplamı: 1.484

2022 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 201.727 - Çanakkale Toplamı: 1.935

2023 Türkiye Toplamı: 539.136 - Çanakkale Toplamı: 4.904

2023 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 126.375 - Çanakkale Toplamı: 1.007

2023 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 109.321 - Çanakkale Toplamı: 902

2023 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 116.865 - Çanakkale Toplamı: 1.115

2023 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 186.575 - Çanakkale Toplamı: 1.880

2024 Türkiye Toplamı: 636.197 - Çanakkale Toplamı: 4.622

2024 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 188.318 - Çanakkale Toplamı: 1.306

2024 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 89.557 - Çanakkale Toplamı: 703

2024 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 127.087 - Çanakkale Toplamı: 1.021

2024 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 231.235 - Çanakkale Toplamı: 1.592

2025 Türkiye Toplamı: 673.575 - Çanakkale Toplamı: 5.167

2025 I. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 148.383 - Çanakkale Toplamı: 1.427

2025 II. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 130.266 - Çanakkale Toplamı: 873

2025 III. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 156.564 - Çanakkale Toplamı: 1.002

2025 IV. Çeyrek

Türkiye Toplamı: 238.362 - Çanakkale Toplamı: 1.865

Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu