Çanakkale Turizminde "Aksiyon" Dönemi: Master Plan Çalıştayı Başladı

Çanakkale’nin sürdürülebilir turizm vizyonunun belirlenmesi amacıyla hazırlanan Çanakkale Turizm Master Planı Çalıştayı, bugün Kolin Otel Megaron Toplantı Salonunda gerçekleştirildi.

Çanakkale Valisi Doç. Dr. Ömer Toraman, Çanakkale Belediye Başkanı Muharrem Erkek, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Cüneyt Erenoğlu, Çanakkale Savaşları Gelibolu Yarımadası Tarihi Alan Başkanı İsmail Kaşdemir, İl Kültür ve Turizm Müdürü Çağman Esirgemez, askeri ve mülki erkânın yanı sıra kaymakamlar, ilçe belediye başkanları ve turizm paydaşlarının da katıldığı Çalıştay’ın açılış konuşmasını İl Kültür ve Turizm Müdürü Çağman Esirgemez yaptı.

Konuşmasına turizmin yalnızca ekonomik bir faaliyet kolu olmadığını belirterek başlayan Esirgemez şunları söyledi:

“Turizm sosyokültürel etkileşimi, çevresel koruma disiplinini ve dijital dönüşümü içeren çok katmanlı bir disiplindir. Literatürde turizm planlaması kavramı, kaynakların optimal kullanımı ve destinasyonun yaşam eğrisinin koraltif yönetimi anlamına gelir.

Bu çalıştay süresince temel mottomuz kaynakların bugünkü kullanımını optimize ederken; gelecek nesillerin ihtiyaçlarını tehlikeye atmadan, sürdürülebilir turizm yönetimi olacaktır.

Çanakkale Troya'dan Gelibolu Tarihi Alanı'na, Assos'tan Kazdağları'nın endemik yapısına kadar uzanan geniş bir coğrafyada destinasyon rekabetçiliği açısından muazzam bir potansiyeli sahiptir. Ancak akademik perspektiften bakıldığında sahip olunan potansiyel tek başına bir başarı kriteri değildir.

Başarı bu potansiyelin taşınma kapasitesi analizleri yapılarak bölgenin ekolojik ve sosyal dokusuna zarar vermeden markalaştırılmasıdır. Deniz, kum, güneş üçgeninin ötesine geçerek gastronomi turizmi, agroturizmi, dalış turizmi ve inanç turizmi gibi niş pazarların etkileşimini, akıllı turizm uygulamaları ile turist deneyiminin dijitalleşmesi ve destinasyonun küresel görünürlüğünün arttırılması, turizmden elde edilen katma değerin yerel halkın refahına doğrudan yansıması için gerekli mekanizmanın kurulması. Modern turizm yönetişimi yukarıdan aşağıya bir emir komuta zinciri değil tüm paydaşların sürece dâhil olduğu yatay bir işbirliği modelini esas alır.”

Prof. Dr. Mercan “Bugün burada alınacak kararlar Çanakkale turizmini sadece bugünle değil, önümüzdeki yıllarını şekillendirecek.”

İl Kültür ve Turizm Müdürü Çağman Esirgemez’in ardından söz alan ÇOMÜ Turizm Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Şefik Okan Mercan ise konuşmasında şu ifadelere yer verdi:

“Çanakkale turizminin uzun vadeli tarihini yazmak için buradayız. Buraya gelene kadar biz akademik anlamda gerekli çalışmaları yaptık. Artık biraz önce söylediğim bugün siz değerli paydaşların görüşleri bizim için önem arz ediyor. Burada biz birlikte karar vereceğiz. Birlikte süreci yöneteceğiz. Çünkü paydaşların katılımı ve desteği bu sürecin başarısı için son derece önemli. Çanakkale bildiğimiz gibi son derece büyük bir turizm potansiyeline sahip. Burada turizmin istediğimiz yere gelebilmesi için bütüncül bir yaklaşımı benimsememiz gerekiyor ki ayaklarımızı yere sağlam basabilelim.

Tabii bizim Çanakkale olarak amaçlarımız marka destinasyon olmak, büyümeyi sürdürülebilir hale getirmek ve büyümeyi gerçekleştirirken de sürecin devamında mutlaka denetlenebilir olmasını sağlamak. Bu son derece önemli. Bundan sonra asıl önemli olan bugün ortaya koyulan fikirlerin, süreçlerin uygulanabilir olması ve denetlenebilir olması. Bu çok çok önemli.

Eğer bunu gerçekleştirirsek çok büyük bir iş yapmış oluruz hep beraber. Tabii şehrimizin ve dolayısıyla ülkemizin ulusal ve uluslararası rekabet gücünü arttırmak yine amaçlarımızdan bir tanesi. Biz bugün daha önceki çalışmalardan yola çıkarak altı tane farklı destinasyon belirledik.

Birincisi merkez, ikincisi adalar destinasyonu, üçüncüsü Ezine ve Ayvacık, dördüncüsü Kazdağları yani Yenice-Bayramiç ilçelerimizi kapsayan destinasyonumuz, beşincisi Gelibolu-Eceabat ilçelerimizi kapsayan destinasyonumuz, altıncısı da Biga ve Çan’ı kapsayan destinasyon. Zaten daha önce yapılmış çalışmalarda örnekleri vardı. Biz de tekrar üzerinden geçerek aynı stratejiye devam etmeye kararını verdik. Neden böyle bir ayrılığa gittik?

Çünkü ilçeler ülke içerisinde küçük alanlara sahip olsa da il içerisinde çok farklı yapılar var. Çok farklı coğrafi koşullar, ürünler ve farklı çekicilik unsurları var. Bunların ayrı ayrı değerlendirilmesi ve sonrasında bütüncül bir yaklaşımın ele alınması son derece önem arz ediyor.

Biz önce fakülte olarak ekipler oluşturduk. Bu ekipler; ülke içerisinde ve uluslararası boyuttaki turizm master planlarını kendi içerisinde değerlendirdi. Çıkarımlarda bulundu. Daha sonra biraz önce söylediğim 6 tane destinasyon daha önceki örnek çalışma da dikkate alınarak oluşturuldu. Bölgelerle ilgili çalışmalar tarandı ve her destinasyonla ilgili ön bilgiler hazırlandı. Biraz sonra çalıştayda göreceğiniz sorular hazırlandı.

Tabii bunlar hazırlanırken bazı dönemlerde bazı paydaşlarımızdan fikir ve görüş aldığımız da oldu. Peki, bugün ne yapacağız? Altı tane ayrı destinasyonumuz var. Her destinasyonumuzda bir moderatör hocamız olacak ve ona yardımcı olan moderatör yardımcılarımız olacak. Bunlar yüksek lisans doktor öğrencilerimiz veya hocalarımızdan oluşuyor. Önceden söylediğim gibi önceden hazırlamış olduğumuz soruları size yönelteceğiz ve onlarla ilgili bilgiler, görüşlerinizi almak istiyoruz.

Bugünkü amaçlarımızdan bir tanesi de yaptığımız çalıştaylardan sonra tamamıyla anlatmak çok mümkün olmasa da en azından masadan gelen özel sonuç bildirgesini burada kısaca özetlemeye çalışacağız. Tabii asıl sonraki iş bizim elimizde olan bir durum.

Bu çalıştaylar bittikten sonra biz de hocalarımızla ve gerek duyduğumuz paydaşlarımızla birlikte elde ettiğimiz bilgileri analiz edeceğiz ve değerlendireceğiz. Ve onun sonucunda da ortaya çıkan raporu yazılı ve dijital ortamda bütün paydaşlarımızla sunmak amacımız. Değerli katılımcılar, bugün burada alınacak kararlar Çanakkale turizmini sadece bugünle değil, önümüzdeki yıllarını şekillendirecek.”

Prof. Dr. Erenoğlu “Sadece yazılı belgeler, protokoller değil artık eyleme dönüştürmenin tam zamanı ve gün gerçekten bugün.”

Konuşmasında turizm sektörünün konuşulması gereken pek çok ihtiyacı olduğunu belirten ÇOMÜ Rektörü Prof. Dr. Cüneyt Erenoğlu şunları söyledi:

“Üniversite, eğitim, ar-ge ve toplumsal katkı kurumları çok sayıda özellikle turizm sektörünün derneği, dernek yöneticileriyle, birlik başkanlarıyla, formal ve informal ortamlarda bir araya geliyoruz. Sektörün gerçekten konuşulması gereken pek çok ihtiyacı var. Biz eğitim tarafındayız aslında. Sayın YÖK Başkanımızın ve Borsa Birliği Başkanımızın geçen sene 14 Nisan'da Ankara'da imzaladığı bir protokol vardı. Çatı protokolü. Üniversite olarak kısa zamanda giriş yaptık ve işbaşı eğitime geçtik. Çünkü turizm sektörü de diğer sektörlerde olduğu gibi nitelikli ara elemanlar talep ediyorlar.

Ama bunu tabii tek başına üniversitenin yapması gerçekten büyük bir haksızlık. Paydaşlarımızla biz burada bir arada olmak, yol yürümek isteriz.

Sizlerin talepleri, istekleri doğrultusunda özellikle eğitim planlarımızı, hocalarımızın yetkinliklerini, yeterliliklerini doğrultusunda ilerlemek ve gerçekten sektöre hazır bir şekilde meslek okulu, ön lisans ve lisans düzeyinde öğrencilerimizi yetiştirip sizlere kazandırmak istiyoruz. Ciddi bir şekilde çalışma içindeyiz ki; bilgiyle yönetilmeyen, bilgiyle ilerletilmeyen ve yönlendirilmeyen turizm kentleri veya kentler diyelim sadece transit rotalar halinde geliyor. Bu çok çok değerli, çok çok kıymetli. Dolayısıyla Sadece yazılı belgeler, protokoller değil artık eyleme dönüştürmenin tam zamanı ve gün gerçekten bugün.”

Kaşdemir “Aksiyonsuz vizyon; halüsinasyondur”

Rektör Prof. Dr. Erenoğlu’nun ardından söz alan Çanakkale Savaşları Gelibolu Yarımadası Tarihi Alan Başkanı İsmail Kaşdemir:

“Çanakkale turizmi master planı bizim rotamızı belirleyecek. Ne istediğimizi belirleyecek. Çanakkale, çok rüzgârlı bir şehir, gemileri bol bir şehir fakat rotası belli olmayan hiçbir gemiye hiçbir rüzgâr yardım etmez.

O yüzden biz bu master planını başarabilirsek eğer bütün paydaşlar olarak ne istediğimizi, nereye gitmek istediğimizi belli edersek eğer o zaman nereye gitsek bize kapılar açılacağını düşünüyorum. Çünkü hep konuştuk; Çanakkale turizmi çok önemli. Çanakkale turizmi bizim için en önemli gelir kapılarından bir tanesi.

Fakat bugüne kadar ne istediğimizi sorduğumuzda, önemli turizm destekçilerine gittiğimizde ‘Sizin master planınız var mı? Siz ne istiyorsunuz?’ dendiğinde elimizde etek kemiği bürünmüş bir master plan olmayınca çok ciddiye alınmıyoruz. O yüzden şimdi eğer bunu başarabilirsek ki inşallah bu çatı altındaki seçkin ve saygın insanlar bunu başaracak bir seviye ve kuvvette, o zaman gittiğimiz zaman bir yere, ciddiye alınan bir şehir olacağız.

Teorik planda konuşmak çok güzel ve hedefler, temenniler ortaya koymak çok güzel fakat tabii buradan kapının dışına çıktığımızda gündelik hayatımızın keşmekeşi içinde konuşulanları unutmaya başladığımız zaman toplantıların da çok fazla kıymeti harbiyesi olmamaya başlıyor. Dolayısıyla bu toplantıların bizim için bir turizm yolculuğu anlamında bir kilometre taşı olduğunu düşünüyorum.

Her kurum, her fiili toplum kuruluşu ödevlerini alıp çalışmaya başladığında aksiyon ortaya koymaya başladığında o zaman hedeflediğimiz noktalara çok çabuk ulaşacağımızı hep beraber müşahede edeceğiz. Daha önce ifade etmiştim. Vizyon ortaya koymak çok güzel. Düşünce belirtmek, kanaat belirtmek çok güzel, çok saygıdeğer fakat aksiyonsuz vizyon; halüsinasyondur.

Vizyon ortaya koyduk, aksiyon ortaya koyamadık, gereğini yapamadık, çalışamadık. O zaman biz sadece burada toplanıp halüsinasyon görmüş oluruz diye düşünüyorum. O yüzden Çanakkale turizminin geleceği anlamında toplantıyı bir milat olarak şahsım adına kabul ediyorum. Tabii tarihi Alan Başkanlığı olarak biz yakından takip ettiğiniz gibi sizlerin desteğiyle, bütün kurumların desteğiyle aslında aktif yönleri ortaya koyuyoruz. Sadece Çanakkale çok güzel, gelin demiyorum.

Tarihi bir yolculuk, tarihi eserlerin ziyareti, kale, tabya, savaş turizminin dışında gelen insanların burada konaklamasını, kalmasını sağlayacak etkinlikler de ortaya koyuyoruz. Bazen bir sportif faaliyet yapıyoruz, bazen dalış turizmi, bazen konser yapıyoruz ve bunların en büyük amacı insanları Çanakkale'ye çekmek, Çanakkale'de kalma isteğini arttırmak.

İnsanlara gelin demek çok kolay. Fakat geldiğinde Çanakkale'de ne yapacağız dediğimiz zaman o gelen insanları burada bir restoranda balık söylemekten başka şeyler yapabilecek hale getirmemiz lazım. Her şeyimizle. O yüzden turizm master planımızı başarırsak Sayın Valimizin önderliğinde işte o zaman biz ne istediğimi, nereye varmak istediğimizi ortaya koymuş Bir Çanakkale olacağız ve daha çok ciddiye alınacağız.

Çanakkale'nin geleceği turizmde. Bunu hepimiz bilmeliyiz. Ve bununla alakalı çok da hepimizin bildiği fırsatlarımız var. Tabii bölgemiz bir konjonktürel durum itibariyle zor bir coğrafyada yaşıyoruz ama bu fırsatları hep beraber farklı noktalarda değerlendirebiliriz. Çanakkale olarak çok güzel bir coğrafyadayız.

Örneğin, bu yılki 24-25 Nisan törenlerimiz, özellikle yabancı ziyaretçilerimiz aslında tarihin en üst düzey katılımı ve en yüksek katılımı, en fazla sayıda katılımı olacakken işte komşularımızdaki İran'daki savaşla beraber şu anda iptaller başladı. Olsun pes etmek yok. Seneye daha kalabalık gelirler. Biz hazır olalım yeter ki. Hep birlikte Çanakkale turizmini çok daha iyi noktalara taşıyacağımızı düşünüyorum.” diye konuştu.

Kaşdemir’in ardından kürsüye gelen Çanakkale Belediye Başkanı Muharrem Erkek ise konuşmasında şu ifadelere yer verdi:

“Çanakkale gerçekten tarih, kültür, turizm ve üniversite kenti olma yolunda çok önemli adımlar atıyor. Merkezimiz, adalarımız, tüm ilçelerimiz çok müstesna bir coğrafyada yaşıyoruz. Olağanüstü bir coğrafya.

Yakın tarihimizdeki destanların mitolojideki ve geçmişteki önemiyle yürütülen arkeolojik kazılar kentimizin birçok ilçesinde o kadar önemli ki biraz önce Sayın Kaşdemir rüzgârlı bir şehir olduğumuzu söyledi. Çok doğru. Mitolojide Troya'ya rüzgârların zengin ettiği kent denilmiş çünkü yelkenliler uygun rüzgârı beklemek için Troya limanında kalıyorlar ve kente büyük değer katıyorlar.

Ekonomisi de çok zengin bir kent Troya, daha sonra İskender'in Troya'sı. İskender, bu topraklarda büyük İskender oldu. İskender'in Asya'da ayak bastığı ilk toprak hepinizin bildiği gibi Trakya bölgesi. Rahmetli Manfred Osman Korffman bir sohbetimizde şöyle bir şey söylemişti. Beni çok çok etkilemişti.

Demişti ki: "Dünyada Kudüs'ten sonra hakkında en çok yazılıp çizilen yer Troya." Tabii Homeros'un İlyada destanı, Odesea destanı ki Odesea filmi de Temmuz ayında gösterime girecek. O da çok önemli Troy filminden sonra.

Biz yerel yönetim olarak tarih, kültür, turizm kenti Çanakkale'ye uygun önemli adımlar atıyoruz. Avrupa Seramik rotasına üye olduk. Uluslararası organizasyonlar düzenliyoruz.

Örneğin bu hafta sonu 26 Nisan'da geçen sene yapmıştık ilkini, Uluslararası Troya Maratonu gerçekleştireceğiz. Dün kayıtlar kapandı. Tam 4200 kayıtlı katılımcı pazar günü bu topraklarda koşacaklar.

Bu etkinlikleri hep birlikte çoğaltmalıyız. Bütün kurumlarımız, bütün sivil toplum örgütleri hep birlikte bu konuda önemli çalışmaları Çanakkale için yürüteceğiz. Ben de heyecanlıyım. Bu çalıştayın çıktılarını, sonuç raporunu heyecanla bekliyorum. Ve Turizm Master Planı hazırlanması çok temel önemli bir adım.

Bundan sonra hepimize gönül verecek, rehber olacak, çalışmalarımızı çok daha sağlıklı yürüteceğiz. Ben de tüm samimiyetimle Sayın Valimize teşekkürü bir borç biliyorum. Çünkü tarihe, arkeolojiye ilgisi, entelektüel altyapısı gerçekten Çanakkale'ye büyük katkılar sağlıyor. Bunu tüm samimiyetimle de ifade etmek istiyorum. Bilim insanlarına, üniversitemizin değerli akademisyenlerine çok teşekkür ediyorum. Bu kente katkıları çok büyük.

Tarihi alan başkanlığımız önemli çalışmalar yürütüyor. Tüm kurumlarımız önemli adımlar atıyor. Ben bu çalıştay için katkı veren, emek veren herkese şükranlarımı sunuyorum. Ve Çanakkale'nin geleceği eminim ki özellikle turizm açısından, tarih ve kültür açısından çok daha güzel olacak.”

Çanakkale Valisi Doç. Dr. Toraman “Nihai hedefimiz ülkemizin ekonomisini, Çanakkale'nin ekonomisini büyütmek ve refahımızı bu yolla arttırmak.”

Çalıştay’ın son açılış konuşmasını ise Çanakkale Valisi Doç. Dr. Ömer Toraman yaptı. Vali Toraman “Turizm sektörü, plan yorgunu bir sektör. Bu hem Türkiye'de hem de Çanakkale için geçerli. Geçen yıl bir araya geldiğimiz paydaşlarımızla görüş alışverişinde bulunduk. Daha önceden de parçalı ihtisas konulu pek çok benzer çalışma yapılmıştı ancak bakanlığımız bize bir ilin en üstte master planı olması gerektiğini şiddetle tavsiye etti. Biz de bu noktadan hareketle artık bu bir son olsun, bir çatı olsun istiyoruz.

Kalkınma Ajansımız, Turizm İl Müdürlüğümüz, Turizm Fakültemiz bu işin mutfağında yer aldılar. Turizm sektörünün her alt başlığında çok iyi profesyoneller var. Bizim nihai hedefimiz ülkemizin ekonomisini, Çanakkale'nin ekonomisini büyütmek ve refahımızı bu yolla arttırmak. Çanakkale'nin turizm potansiyeli turizm çeşitliliği, hepimizin malumu. Neden daha fazla kazanmıyoruz?

Neden refahımızı arttırmayalım bu yolla. Bunun için her şey var. Ama bu plan neticelendiğinde de artık daha düzenli, daha disiplinli çalışmak gerekir. Ben bu çalışmaları bir çözüm olarak görüyorum.” dedi.

Açılış konuşmalarının ardından çalışma grupları toplanarak, çalıştaydaki konu başlıklarını tartıştı.