Bir sigorta rizokosu gerçekleştiğinde—ister bir araç kazası, ister kasko, yangın veya sağlık poliçesi uyuşmazlığı olsun—hak sahiplerinin karşılaştığı en büyük engel yasal başvuru sürelerinin bilinmemesidir. Uygulamada sigorta şirketleri, eksik evrak veya zamanaşımı gerekçeleriyle tazminat taleplerini reddetme ya da gerçek zararın çok altında ödeme yapma eğilimindedir. Hak kaybı yaşamadan tam tazminat alabilmek adına sürecin başından itibaren tecrübeli bir sigorta avukatinin hukuki desteğini almak kritiktir.
Türk Ticaret Kanunu (TTK) ve Karayolları Trafik Kanunu (KTK) uyarınca sigorta uyuşmazlıklarında uygulanan temel zamanaşımı süreleri şu şekildedir:
Genel Zamanaşımı (2 Yıl): Sigorta sözleşmesinden doğan tüm tazminat talepleri, rizikonun ve tazminat yükümlüsünün öğrenildiği tarihten itibaren 2 yıl içinde zamanaşımına uğrar. Kazalı araçlarda sıklıkla karşılaşılan araç değer kaybı başvurularında da bu 2 yıllık hak düşürücü süre esastır.
Azami Zamanaşımı (6 Yıl): Rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren, zarar öğrenilsin ya da öğrenilmesin her halükarda 6 yılın geçmesiyle talep hakkı tamamen ortadan kalkar.
Ceza Zamanaşımı (10 - 15 Yıl): Ölümlü veya yaralanmalı kazalarda Türk Ceza Kanunu’ndaki dava zamanaşımı süreleri uygulanır. Kazanın niteliğine ve mağduriyetin derecesine göre bu süre 10 ila 15 yıla kadar uzayabilmektedir.
Tazminat miktarının eksiksiz belirlenebilmesi için kaza sonrası aktüeryal hesaplamaların doğru yapılması gerekir. Şahsa bağlı bedensel zararlarda; mağdurun yaşı, maluliyet oranı ve gelir durumu dikkate alınarak trafik kazası tazminatı hesaplama metotlarıyla gelecekteki mahrumiyetler formüle edilir. Benzer şekilde araçlardaki değer kaybı ve parça değişimlerinde de eksper raporlarının hukuka uygunluğu denetlenmelidir.
Sigorta şirketinin talebi reddetmesi veya yetersiz bir tazminat miktarı teklif etmesi durumunda kademeli olarak şu yasal yollara başvurulur:
Yazılı İhtar ve Ret Gerekçesinin Alınması: Sigorta şirketine resmi başvuru yapılarak gerekçeli ret kararı ve hasar dosyası talep edilmelidir.
Zorunlu Dava Şartı Arabuluculuk: Sigorta uyuşmazlıkları ticari nitelikte olduğundan, yargı yoluna gitmeden önce arabuluculuk sürecinin işletilmesi yasal bir zorunluluktur.
Sigorta Tahkim Komisyonu Başvurusu: Arabuluculukta anlaşma sağlanamaması halinde, sigorta tazminat davası açmaya kıyasla çok daha hızlı sonuç veren Sigorta Tahkim Komisyonu’na gidilebilir. Bağımsız hakemler dosyayı ortalama 4 ila 6 ay içinde karara bağlar.
Asliye Ticaret Mahkemelerinde Dava: Tahkim yolunun tercih edilmediği veya tahkim kararlarına itiraz edildiği durumlarda genel mahkemelerde yargılama süreci yürütülür.
Sürecin karmaşık yapısı, sürelerin darlığı ve sigorta şirketlerinin teknik savunmaları göz önüne alındığında, hak kayıplarının önüne geçmek ve alacağa en kısa sürede ulaşmak için uzman bir İstanbul sigorta avukatı ile çalışmak en güvenli yoldur.
(BÜLTEN)