Kirazlı Altın Madeni Projesi İçin Valilik Önünde Eylem: "Mahkeme Kararı Uygulansın, Maden Sahası Boşaltılsın"

Çanakkale 2. İdare Mahkemesi'nin Kirazlı Maden Sahası için verdiği yürütmeyi durdurma kararına rağmen alandaki iş makinelerinin çıkarılmadığını belirten Kazdağları Ekoloji Platformu ile Kazdağı Doğal ve Kültürel Varlıkları Koruma Derneği üyeleri tarafından bugün Çanakkale Valiliği önünde bir basın açıklaması gerçekleştirildi.

Kazdağı Doğal ve Kültürel Varlıkları Koruma Derneğinden Süheyla Doğan tarafından okunan açıklamada şu ifadeler yer aldı:

“Bilindiği gibi Alamos Gold Çanakkale halkının ve ülkenin her tarafından yaşam savunucularının onurlu mücadelesi ve çadır nöbeti ile Kirazlı Altın ve Gümüş Madeni Projesi ile ilgili işletme ruhsatı 2019'un Ekim ayında yenilenmeyerek ve orman izinleri de iptal edilerek ülkemizden kovulmuştur. Bu bizlerin mücadelesi sayesinde olmuştur.

Şirket Türkiye Cumhuriyeti Devleti aleyhine uluslararası tahkim mahkemelerinde tazminat davası açtı. Dava dondurularak Alamos Gold ruhsatsız bir şekilde Doğu Biga Madencilik A.Ş.'deki tüm haklarını Şubat Madencilik Şirketi'ne devretti. Doğu Biga Madencilik adı da daha sonra değiştirilerek Altın Kale Madencilik oldu. Şu anda alanda Altın Kale Madencilik adlı bir şirket çalışmalarına devam ediyor. Eee yeni şirkete MAPEG tarafından yeni bir işletme ruhsatı verildi.

Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı da 2013 yılında verdiği ÇED Olumlu Kararı'nın halen geçerli olduğunu belirten bir yazıyla aynı şirkete yine kıyak geçmiş oldu. Çanakkale Valiliği ise daha önce verdiği iş yeri açma ve çalışma ruhsatının geçerli olduğunu belirterek bir yazı ile şirketin çalışmasına izin verdi. Şirket şimdi Valiliğin, Çevre Şehirciliğin, MAPEG'in verdiği izinlerle şu anda alanda.

Ancak şirketin isimlerinin ve pay sahipliği yapısının değişmesi sadece ilişkinin hukuki gerçeğini değiştirmemektedir. Kirazlı'da yargı kararıyla tespit edilen ihlal sonradan tamamlanabilecek bir usul eksikliği değildir. ÇED raporunda taahhüt edilen ağaç kesim sayısı ve sınırının aşılması orman varlığı, habitatlar, karbon tutma kapasitesi ve biyolojik çeşitlilik üzerinde telafisi mümkün olmayan kayıplar yaratmıştır.

Bu kayıplar niteliği gereği geçmişe dönük olarak tarif edilemez. Bu nedenle ÇED taahhütlerine aykırı bu fiili durum yokmuş gibi kabul edilerek durdurma kararı kararının kaldırılması veya etkisiz bırakılması hukuken mümkün değildir. Onun için şirketin şu anda acilen alanı boşaltması gerekmektedir. Kirazlı Altın ve Gümüş Madeni Projesi uzun yıllardır kamuoyunun ve çevre hukukunun gündeminde yer alan bir projedir.

Proje sahasında daha önce yapılan ağaç kesimleri nedeniyle açılan davada ÇED raporunda taahhüt edilen ağaç kesim sınır ve sayısına uyulmadığı mahkeme kararıyla tespit edilmişti ve çalışmanın durdurulmasına da karar verilmişti. Bu tespitin hukuki sonucu açıktır. Şirket ÇED Yönetmeliği'ne göre ÇED raporunda taahhüt edilen hususlara uymadığı tespit edilmesi nedeniyle de yatırımların durdurulması, yükümlülüklerin yerine getirmediğini durdurma kararını kaldırmamaktadır.

Buna rağmen Kirazlı maden sahasında yeniden araç iş makinalarının bulunduğu, sahada çalışmaların yürütüldüğü, alanın madencilik faaliyetlerine hazırlandığı tespit edildi. Arkadaşlarımız geçen hafta oradalardı ve alanı bizzat gördüler. Bunun üzerine Çanakkale halkı tarafından Çanakkale Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü'ne başvuru yapıldı. Bunların araç ve teçhizatının çıkartılması istendi. İlgililer hakkında da gerekli yaptırımların uygulanması istendi ve birer dilekçe verildi. Ancak ne yazık ki idare bu başvurumuza cevap vermedi ve alanı boşalttırmadı. Bunun üzerine dilekçe verenlerden Füsun Kayra dava açtı. Çanakkale İdare Mahkemesi'nde görülmeye başlandı dava. Dava konusu işlemi açıkça hukuka aykırı buldu 2. İdare Mahkemesi ve durumun devam etmesi halinde çevre, insan sağlığı açısından telafisi güç ve imkânsız zararlar doğabileceğini belirterek yürütmeyi durdurma kararı verdi. Bu karar Çanakkale halkını, tüm yaşam savunucularını çok mutlu etti. Bu kararın anlamı şudur.

Önceki yargı kararıyla tespit edilen ÇED aykırılıkları karşısında sahada faaliyetlerini yürütmesinin ve araç ve teçhizatını durdurmamasının idarenin göz yumması hukuken mümkün değildir.

İdarenin yani Çanakkale Valiliğimizin, Çevre Şehircilik İl Müdürlüğü'nün, Bakanlığın mahkeme kararı derhal yerine getirmesi, hukuka aykırı faaliyetlere son verilmesi ve alanda hukuka aykırı faaliyette bulunan tüm araç ve teçhizatın çıkartılmasının sağlanması gerekmekteydi. Ancak mahkeme kararının üzerinden vakit geçmesine rağmen hala araç alanda durmaya devam ediyor.

Bizler Kaz Dağları Ekoloji Platformu'nun tüm bileşenlerimizle beraber eee Çanakkale ile vatandaşları olarak bugün sabah Çanakkale Adliyesi'ne davayı müdahillik dilekçeleri verdik. Başvurularda bulunduk. Şimdi de birazdan Çanakkale Valiliğine dilekçelerimizi vererek mahkeme kararının uygulanmasını, Kirazlı Altın ve Gümüş Madeni Proje alanındaki tüm madencilik çalışmalarının durdurulmasını ve alanın boşaltılmasını sağlayan bir talep bulunacağız.

Kirazlı'da daha fazla ekolojik tahribata meydan verilmemesi için mahkeme kararının acilen durdurulması çok elzem. Sayın Valiyi göreve çağırıyoruz. Bir an önce madeni durdur. Kirazlı sahası yalnızca bir maden sahası meselesi değildir. Bu alan Kaz Dağları ekosistemi, orman varlığı, su kaynakları, bölge halkının çevrede sağlıklı çevrede yaşama hakkı bakımından büyük önem taşımaktadır.

Bu nedenle verilen karar Türkiye'de çevre hukukunun uygulanması ve mahkeme kararlarının idare tarafından gereği gibi yerine getirilmesi bakımından da çok önemlidir. Bundan sonraki süreçte idarenin mahkeme kararlarının gereğini yerine gereğini yerine getirip getirmediğini, hukuka aykırı faaliyetleri durdurmasını ve kamuoyunu şeffaf bir şekilde bilgilendirmesini istiyoruz. Bunu bekliyoruz ve bizler takipçisi olacağız.

Kirazlı'da doğanın, hukukun ve bölge halkının sağlıklı çevrede yaşama hakkının takipçisi olmaya devam edeceğiz. Hem Çanakkaleliler hem Türkiye kamuoyu açısından.”

Basın açıklamasının ardından katılımcılar Çanakkale Valiliğine giderek, Çanakkale 2. İdare Mahkemesince verilen E.2026/896 sayılı dosyadaki 21.08.2026 tarihli yürütmenin durdurulması kararının gecikmeksizin ve eksiksiz olarak uygulanmasına yönelik taleplerini içeren dilekçelerini teslim ettiler.