Çanakkale’nin sanayi ve tarih ilçesi Çan, bağrında Türkiye Cumhuriyeti’nin ilklerine dair eşsiz bir miras barındırıyor. Halk arasında "Çayırlar" mevkii olarak bilinen Cumhuriyet Mahallesi’nde, Çan Linyit İşletmeleri (ÇLİ) sahası içerisinde yer alan Atav Köprüsü, Türkiye’nin ilk betonarme asma köprüsü olma unvanını taşıyor. İnşa edildiği günden bu yana stratejik bir öneme sahip olan köprü, sadece bir mühendislik yapısı değil, aynı zamanda Atatürk’ün Çan’daki izlerini taşıyan canlı bir tarih abidesi olarak dikkat çekiyor.
Tarihi kayıtlar, Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün 15 Mayıs ve 24 Haziran 1934 tarihlerinde gerçekleştirdiği iki Çan ziyaretinde de bu köprüyü kullandığını belgeliyor. Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk karayolu olan 212 kilometrelik Çanakkale-Balıkesir stabilize yolu üzerinde bulunan köprü, o dönemin kısıtlı imkanlarıyla gerçekleştirilen büyük atılımların sembolü konumunda.
Köprünün inşası, bizzat Atatürk tarafından görevlendirilen ve 1969 yılında hayatını kaybeden İnşaat Yüksek Mühendisi Ferruh Atav tarafından gerçekleştirildi. İncedere üzerinde yükselen bu yapı, mühendisinin soyadını taşıyarak günümüze kadar ulaştı. Yıllarca Çan-Çanakkale ulaşımının ana arteri olan köprü, yol güzergahının kömür ocakları nedeniyle değişmesiyle bugün ÇLİ sahası sınırları içinde kalmış durumda.
Mühendislik dünyasında "ilk" olma özelliğiyle bilinen Atav Köprüsü, teknik özelliklerinin ötesinde taşıdığı manevi mirasla da ön plana çıkıyor. Konuya dair uzmanlar köprünün önemini şu sözlerle vurguluyor; "Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin betonarme olarak yapılan ilk asma köprüsü olan Atav Köprüsü; hem Atatürk’ün adımlarının değdiği bir güzergah olması hem de genç Cumhuriyetin inşaat tekniklerini yansıtması bakımından tarihi ve milli bir değere sahiptir."
(ERHAN TAYLAN)